भारतातील राज्य व राजधानी | भारतात किती राज्य आहे | राज्य व राजधानी ची नावे मराठी

भारतातील राज्य व राजधानी:

नमस्कार मित्रानो, आज आपण भारतातील राज्य व राजधानी या लेखात भारतातील राज्य व त्यांच्या राजधानीचे शहरे बघणार आहोत. एक संसदीय प्रणाली मध्ये राज्य आणि त्यांची राजधानीचे ठिकाणे खूप महत्वपूर्ण असतात. भारत हा सार्वभौम, धर्मनिरपेक्ष , लोकशाही प्रजासत्ताक देश आहे. राष्ट्रपती हे या देशाचे नामधारी प्रमुख असतात तर पंतप्रधान हे कार्यकारी प्रमुख असतात. केंद्रीय प्रणाली प्रमाणे राज्याची यंत्रणा काम करावी या साठी भारतात काही राज्य आणि काही केंद्रशाशित प्रदेशांची निर्मिती केली आहे. ज्यानुसार सध्या देशात २८ घटक राज्ये आणि ८ केंद्रशासित प्रदेश आहेत. केंद्रशासित प्रदेशांचे अध्यक्ष राष्ट्रपतींनी नेमलेल्या प्रशासकाद्वारे केले जातात. तर राज्य आपल्या घटनात्मक निवडणूक प्रक्रिया पार पाडून आपले सरकार स्थापन करत असते.

राज्य निर्मितीचा इतिहास:

1) भाषावार प्रांतरचना आयोगाची स्थापना १० डिसेंबर १९५३ रोजी फाजल आली यांच्या नेतृत्वा खाली झाली. या आयोगाने इतर दोन सदस्य होते त्यामध्ये एक सरदार के . एम . पन्नीकर व दुसरे पंडित हृदयनाथ कुंझरू हे होते.

2) या आयोगाने ३० सप्टेंबर १९५५ रोजी केंद सरकारकडे आपला २६७ पानांचा अहवाल सादर केला. या अहवाला नुसार या आयोगाने भाषिक प्रांतरचनेस अनुकुलता दर्शवली होती.

3) हा अहवाल १४ डिसेंबर १९५५ रोजी लोकसभेत मांडला गेला. त्यानंतर हा अहवाल ३१ ऑगस्ट १९५६ रोजी लोकसभेत मंजूर केला गेला. तसेच हा अहवाल १ नोव्हेंबर १९५६ पासून अमलात आणला गेला.

4) फाजल अली कमिशन ने सुरवातीला १४ राज्य आणि ६ केंद्रशासित प्रदेश निर्माण केले होते.

5) आजच्या घडीला भारतात २८ घटकराज्य व ८ केंद्रशासित प्रदेश आहेत.

6) तर चला खाली भारतातील राज्य व राजधानी चा परिचय करून देण्यात आला आहे ते बघूयात.

भारतातील राज्य व राजधानी:

क्रमांकराज्यराजधानीस्थापना
आंध्र प्रदेशअमरावती१ ऑक्टो. १९५३
2आसामगुवाहाटी१ नोव्हें.   १९५६
3बिहारपाटणा१ नोव्हें.   १९५६
4कर्नाटकबेंगलोर१ नोव्हें.   १९५६
5केरळतिरुवनंतपूरम१ नोव्हें.   १९५६
6मध्य प्रदेशभोपाळ१ नोव्हें.   १९५६
7ओडिशा  भुवनेश्वर१ नोव्हें.   १९५६
8राजस्थानजयपूर१ नोव्हें.   १९५६
9तमिळनाडूचेन्नई१ नोव्हें.   १९५६
10उत्तर प्रदेशलखनऊ१ नोव्हें.   १९५६
11पश्चिम बंगालकोलकाता१ नोव्हें.   १९५६
12महाराष्ट्रमुंबई१ मे १९६०
13गुजरातगांधीनगर१ मे १९६०
14नागालँडकोहिमा१ डिसेंबर १९६३
15पंजाब चंदिगढ१ नोव्हें.  १९६६
16हरियाणाचंदिगढ१ नोव्हें.  १९६६
17हिमाचल प्रदेशशिमला२५ जाने. १९७१
18मेघालयशिलॉंग२१ जाने. १९७२
19मणिपूरइंफाळ२१ जाने. १९७२
20त्रिपुराआगरतला२१ जाने. १९७२
21सिक्किमगंगटोक२६ एप्रिल  १९७५
22अरुणाचल प्रदेशइटानगर२० फेब्रु.   १९८७
23मिझोरामऐझवाल२० फेब्रु.   १९८७
24गोवापणजी३०  मे      १९८७
25छत्तीसगडरायपूर१   नोव्हें.   २०००
26उत्तरांचलडेहराडून९   नोव्हें.   २०००
27झारखंडरांची१५ नोव्हें.   २०००
28तेलंगणाहैद्राबाद२  जून     २०१४
भारतातील राज्य व राजधानी

भारतातील आठ केंद्रशासित प्रदेश:

अंदमान आणि निकोबार 
चंदीगड 
दादरा नगर हवेली आणि दीव दमण 
दिल्ली 
जम्मू काश्मीर 
लडाख 
लक्षद्वीप 
पुदुचेरी
भारतातील आठ केंद्रशासित प्रदेश

भारतातील राज्य व राजधानी हा लेख कसा वाटला ते कमेंट करून नक्की कळवा.

आपण हे पण वाचू शकता…

1) तेलंगाना राज्य कि जानकारी.

Leave a Comment